HỘI THẢO TẬP HUẤN
"VẬN DỤNG PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC TÍCH CỰC MÔN TOÁN LỚP 5"
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
PHÒNG GIÁO DỤC TIỂU HỌC
THÁNG 8 - NĂM 2007
TẠO NHÓM
Mỗi người tham dự nhận một thẻ hình H?n số và đi vòng quanh phòng tim người có thẻ hình phù hợp lập thành nhóm
Hoạt động 1
1/Yêu cầu : Tất cả đi quanh lớp tìm các bạn có các thẻ Hỗn số phù hợp để tạo thành một trong sáu nhóm sau :
Nhóm 1 : Hỗn số
Nhóm 2 : Hỗn số
Nhóm 3 : Hỗn số
Nhóm 4 : Hỗn số
Nhóm 5 : Hỗn số
Nhóm 6 : Hỗn số
2/ Yêu cầu : Sau khi tạo thành một nhóm , tất cả trình bày các thẻ trên bàn theo yêu cầu phù hợp với một trong các điều kiện trên.
3/ Yêu cầu : Cả lớp kiểm tra các thẻ Hỗn số của các nhóm và cho biết các thẻ Hỗn số này có giá trị là bao nhiêu.
Mục tiêu :
Các nhóm thảo luận và chia sẻ các vấn đề sau :
1. Nêu tình hình dạy và học toán của Giáo viên và học sinh lớp 5 ( khó khăn về nội dung, phưong pháp, điều kiện dạy và học).
2. Thực tế việc thực hiện linh hoạt chương trình theo văn bản 9832 và 896 ở các Trường.
ghi lên giấy to và dán lên tường.
Hoạt động 2
Giới thiệu bài đọc về "Thiểu năng Toán học".
Hoạt động 3




THIỂU NĂNG TOÁN HỌC
Thiểu năng Toán học là trạng thái ảnh hưởng đến khả năng tiếp nhận kiến thức về tính toán. Người thiểu năng Toán học có thể gặp khó khăn để hiểu những khái niệm đơn giản về con số, thiếu khả năng trực giác trong việc hiểu các con số và khó khăn khi tính toán cùng các bước thực hiện tính. Ngay cả khi đưa ra các đáp án đúng hay vận dụng đúng các công thức để tính toán thì cũng không chắc chắn là đúng hay sai.




Biểu hiện Thiểu năng Toán học ở học sinh
+ Đọc, nói, viết bình thường nhưng đếm và giải toán chậm.
+ Nhớ tốt các số được viết bằng chữ nhưng gặp khó khăn khi đọc các con số ( nhất là các số lớn ).
+ Hiểu các khái niệm Toán học nhưng thường nhụt chí đối với kỹ năng tính toán chi tiết.




Biểu hiện Thiểu năng Toán học ở học sinh
+ Khả năng xác định cách giải kém, rất dễ bị lạc đề và thường lúng túng khi giải nhiều cách.
+ Trí nhớ kém, có thể làm được các bài tập ngày hôm nay nhưng không thể làm lại vào ngày hôm sau.
+ Khả năng học Toán kém, không thể tính được giá cả, đếm ngược các ngày.
+ Gặp khó khăn đối với những trò chơi cần tư duy chiến thuật như cờ, chơi trên máy tính.
Nhận diện : ( khi đánh giá )
Khả năng đối với những kỹ năng cơ bản như : cộng, trừ, nhân, chia
Khả năng phán đoán các bước thích hợp dựa trên hiểu biết trước ( khi nào cộng hoặc trừ. )
Khả năng sắp xếp các đồ vật một cách hợp lý.
Khả năng phỏng đoán thời gian.
Khả năng ước lượng.
Khả năng tự kiểm tra kết quả và tìm cách giải khác nhau cho mỗi bài toán.
Các biện pháp hỗ trợ, giúp đỡ :
Cần phối hợp với Phụ huynh để có biện pháp giúp em học tập hiệu quả hơn.
Phụ đạo thêm để giúp em giải quyết những vướng mắc chưa giải quyết được.
Thường xuyên ôn luyện kiến thức, kỹ năng.
Giới thiệu kỹ năng mới bằng những ví dụ cụ thể sau đó mới chuyển sang ứng dụng.
Khuyến khích học sinh đặt câu hỏi khi học.
Bố trí chỗ ngồi phù hợp để tránh sự mất tập trung ở em.
Tìm một phân số tối giản mà khi cộng mẫu số với tử số của nó và giữ nguyên mẫu số thì được một phân số mới gấp 3 lần phân số ban đầu.
Hoạt động 4
Phân số mới gấp 3 lần phân số ban đầu hay tử số mới gấp 3 lần tử số ban đầu.
Vậy mẫu số sẽ gấp 2 lần tử số ban đầu.
Phân số tối giản cần tìm phải có tử số lớn hơn 0 nhưng nhỏ hơn 2, tử số chỉ là 1.
Phân số tối giản phải tìm là
Thử lại : 1 + 2 = 3
x 3 =
Giải quyết
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số, Hỗn số .
Bingo phân số
Mục tiêu : Củng cố việc đọc, viết phân số
Vật liệu : Thẻ bingo cho mỗi HS
Nút áo hay hạt đậu
Tiến hành : Cá nhân
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Phân số tập trung 1
Mục tiêu : Củng cố khái niệm đọc, viết phân số
Vật liệu : 3 bộ thẻ : hình, số và chữ
( Mỗi bộ khác màu )
Tiến hành : Nhóm 4
Năm
phần sáu
Ba
phần bảy
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Phân số tập trung 2
Mục tiêu : Củng cố về phân số bằng nhau
Vật liệu : 2 bộ thẻ phân số khác màu
Tiến hành : Nhóm 4
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Câu cá
Mục tiêu : Củng cố về so sánh phân số, thứ tự các phân số
Vật liệu : Chậu cá ( bìa hay báo cũ )
Các thẻ phân số, các con cá bằng bìa cứng
Cần câu
Tiến hành : Nhóm 6 hoặc 8
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Ô phân số
Mục tiêu : Củng cố kỹ năng cộng phân số
Vật liệu : Các bảng ô phân số đủ cho các cặp
Bút lông, giấy nháp ( hay bảng con )
Tiến hành : Nhóm đôi
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Quay bánh xe số
Mục tiêu : Củng cố kỹ năng nhân - chia phân số, so sánh hai phân số
Vật liệu : Bánh xe số có ghi số từ 1 - 9
Bút lông, bìa có ô trống để điền số
Tiến hành : Nhóm đôi
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Đổ xúc xắc
Mục tiêu : Củng cố kỹ năng cộng - trừ, nhân - chia phân số, tính biểu thức, so sánh hai phân số.
Vật liệu : 2 xúc xắc, Bút lông, bìa ( hoặc bảng con ) có ô trống để điền số
Tiến hành : Nhóm đôi
Biểu thức cộng - trừ
Biểu thức nhân - chia
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Hỗn số .
Hỗn số tập trung
Mục tiêu : Củng cố khái niệm Hỗn số
Vật liệu : 3 bộ thẻ : hình, số và chữ
( Mỗi bộ khác màu )
Tiến hành : Nhóm 4
Hai và
một
phần hai
Ba và
một
phần tư
Hình
Chữ
Số
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Phân số - Hỗn số .
Viết dãy PS - Hỗn số theo thứ tự
( dãy số cách đều )
Mục tiêu : Củng cố việc sắp xếp thứ tự Phân số - Hỗn số
Vật liệu : các băng giấy
Tiến hành : Nhóm 2
Viết số tự nhiên có năm chữ số đều lẻ và tổng của chúng là 15.
Hoạt động 4
Giải quyết
Các chữ số lẻ là : 1 ; 3 ; 5 ; 7 và 9.
Tổng 1à 15 gồm : 1 + 5 + 9 và 3 + 5 + 7
Có các trường hợp sau :
Với 3 chữ số 1 ; 5 và 9
* 1 + 1 + 1 + 3 + 9 ; 1 + 5 + 3 + 3 + 3
* 1 + 5 + 1 + 1 + 7 ;
L?p so d? 1 1 3 9
1 3 1 9
9 1
9 .
Giải quyết
Với 3 chữ số 3 ; 5 và 7
* 1 + 1 + 3 + 3 + 7 ; * 3 + 5 + 1 + 1 + 5
Tương tự với cách làm trên sẽ lập được các số theo yêu cầu.
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Bảng ô vuông
10 x 10
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Viết phân số
Viết số thập phân
................
................
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Viết số thập phân
...................................
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Tô màu phần giá trị của mỗi số thập phân
0,52
0,09
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Tô màu phần giá trị của số thập phân
1,35
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Đo chiều dài côn trùng
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Tô màu và viết vào ô trống
0,1
10%
0,07
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Số thập phân
Tô màu và viết vào ô trống




Hoaëc
1,1
110%
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học PS thập phân - STP .
Tập trung 1
Mục tiêu : Củng cố khái niệm số thập phân
Vật liệu : 2 bộ thẻ : phân số thập phân và số thập phân
Tiến hành : Nhóm 4
0,68
50,2
21,68
0,028
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học PS thập phân - STP .
Tập trung 2
Mục tiêu : Củng cố khái niệm số thập phân
Vật liệu : 10 bộ thẻ : phân số thập phân, số thập phân và 2 thẻ : lật thêm, mất lượt
Tiến hành : Nhóm 4
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học phân số .
Câu cá
Mục tiêu : Củng cố về so sánh số thập phân, xếp thứ tự các số TP
Vật liệu : Chậu cá ( bìa hay báo cũ )
Các thẻ số thập phân, các con cá bằng bìa cứng
Cần câu
Tiến hành : Nhóm 6 hoặc 8
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động sau :
Viết số thập phân
Mục tiêu : củng cố về số thập phân, so sánh, xếp thứ tự.
Vật liệu : Bìa vẽ thước đo
Tiến hành : Nhóm 4 hay 6
......
1
2
3
......
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động sau : Cộng trừ STP
Mục tiêu : củng cố về phép tính cộng, trừ số thập phân
Vật liệu : Các bảng "cộng - trừ"

Tiến hành : Cặp hoặc Nhóm 4 hay 6
Tạo nhóm:
Mỗi người nhận một thẻ hình biểu thị một số phần trăm và đi xung quanh phòng tìm người có thẻ hình phù hợp để tạo nhóm.
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động sau : Tỉ số phần trăm
Bảng ô vuông
10 x 10
Trình bày giới thiệu các trò chơi và hoạt động sau : Viết Tỉ số phần trăm
...............
...............
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học Tỉ số PT - STP .
Tập trung 1
Mục tiêu : Củng cố khái niệm số thập phân, tỉ số phần trăm
Vật liệu : 2 bộ thẻ : Tỉ số phần trăm và số thập phân
Tiến hành : Nhóm 4
0,68
50,2
1,25
0,028
68%
502%
125%
2,8%
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động liên quan đến dạy và học.
Tập trung 2
Mục tiêu : Củng cố khái niệm số thập phân, tỉ số phần trăm
Vật liệu : 10 bộ thẻ : Tỉ số phần trăm và số thập phân và 2 thẻ : lật thêm, mất lượt
Tiến hành : Nhóm 4
0,68
5,02
21,68
0,028
7,125
0,42
2,55
68%
2,8%
502%
712,5%
2168%
42%
255%
Tính Tỉ số phần trăm chiều cao tăng theo số năm
Tính giá giảm theo Tỉ số phần trăm
20%
75000 ñoàng
45000 ñoàng
125000 ñoàng
52000 ñoàng
120000 ñoàng
35800 ñoàng
Ứng dụng của Tỉ số phần trăm
10%
Đó là tăng trưởng của lượng khách nước ngoài đến Thành phố Hồ Chí Minh trong tháng 7/2007 so với cùng kỳ năm 2006 với 165000 lượt khách. Tính chung 7 tháng đầu năm, lượng khách nước ngoài đến TP.HCM là 1,445 triệu lượt, đạt 55% kế hoạch năm 2007.
Tuổi trẻ số 205/2007
Ứng dụng của Tỉ số phần trăm
7 - 10%
Đó là tỉ lệ dân số Việt Nam bị dị tật. Theo Bộ Y tế, hiện đang thiếu cán bộ chuyên khoa và kỹ thuật viên phục hồi chức năng.Cả nước có 36 bệnh viện và 27 cơ sở điều dưỡng, phục hồi chức năng, nhưng tỉ lệ sử dụng giường bệnh chỉ khoảng 50%. ( L.Anh )
Tuổi trẻ số 228/2007
Tỉ số phần trăm phóng to, thu nhỏ
Hình A
Hình B
Tỉ số phần trăm phóng lớn là: ....................
Hình C Tỉ số phần trăm phóng lớn là: .............
Tỉ số phần trăm phóng to, thu nhỏ
Hình A
Hình B
Tỉ số phần trăm thu nhỏ là: ......
Hình C
Tỉ số phần trăm thu nhỏ là: ...
3,141592653589793238462643383279502884197169399375105820974944.
Khởi động : Thống kê số lần xuất hiện của mỗi chữ số trong phần thập phân của số Pi ( gồm 60 chữ số )
Giới thiệu các trò chơi và hoạt động hình học: Hình khối và hình khai triển

Mục tiêu : Rèn luyện trí tưởng tượng, nhận thức mối quan hệ giữa hình khối và hình khai triển
Vật liệu : Hình bìa khai triển rời
Tiến hành : cá nhân hay nhóm đôi

Mảnh bìa nào có thể ghép thành hình lập phương?
A
B
C
D
E
F
G
Nối hình hộp chữ nhật với hình khai triển?
V? hình khối trên lưới ô vuông xéo
Tính thể tích
Mỗi thùng mì tôm có 24 gói. Có tất cả bao nhiêu gói mì tôm trong các thùng dưới đây?
Tính thể tích
Tính thể tích
Thống kê số lượng chữ cái trong một chữ
Ơn trời mưa nắng phải thì,
Nơi thì bừa cạn, nơi thì cày sâu.
Công lênh chẳng quản lâu đâu,
Ngày nay nước bạc, ngày sau cơm vàng.
Ai ơi chớ bỏ ruộng hoang,
Bao nhiêu tất đất, tất vàng bấy nhiêu.
Biểu đồ hình quạt
Đi xe đạp
Đi bộ
Đi xe buýt
TRỤC THỜI GIAN
Sự kiện gì xảy ra vào giữa thế kỉ 20?
Bài toán:
Hà tham quan một khu bảo tàng trong thành phố. Mũi tên chỉ đường đi của Hà từ phòng này sang phòng khác. Cho biết:
Hà xuất phát từ phòng nào?
b) Hà đến phòng nào sau cùng?
c) Phòng nào Hà chỉ đi qua một lần?
d) Phòng nào Hà đi qua hai lần?
Giải quyết
Xuất phát từ phòng B, kết thúc ở phòng C
Phòng ghé 1 lần : A ; E
Phòng ghé 2 lần : F ; B ; C và D
Bài toán:

Sách lớn : TAM GIÁC THAM LAM
Mục tiêu : phát triển kỹ năng chuyển đổi đơn vị thời gian, tư duy chiến thuật trong quá trình chơi.
Vật liệu : + 28 quân cờ chỉ các thời gian
Cách chơi : Nhóm 4 em :
+ Tiến hành như chơi domino thông thường.
DOMINO thời gian
BÀI TOÁN TỪ CÂU CHUYỆN CỔ TÍCH
Ba chú heo con
Ngày xưa, trong một khu rừng nọ, có ba chú heo con sống chung với nhau. Một chú 2 tuổi, một chú 4 tuổi và một chú 6 tuổi. Tuổi các chú heo là số chẵn hay số lẻ?
2. Mỗi chú heo muốn làm cho mình một ngôi nhà riêng. Chú thứ nhất muốn làm ngôi nhà bằng rơm, mỗi bó rơm giá 4000 đồng, chú cần tới 10 bó. Vậy chú phải tốn bao nhiêu tiền để mua đủ số rơm cần?
3. Chú thứ hai muốn làm ngôi nhà bằng gỗ, mỗi thanh gỗ nặng 5kg và chú cần 10 thanh. Vậy số gỗ chú cần nặng bao nhiêu?
4. Chú thứ ba lại muốn làm ngôi nhà bằng gạch, mỗi bức tường xây cần 100 viên gạch và chú phải xây 4 bức tường thì cần bao nhiêu viên gạch?
Ba chú heo con
5. Chú thứ nhất làm mỗi ngày 3 giờ thì 2 ngày sau đã hoàn tất ngôi nhà. Hỏi chú mất bao nhiêu thời gian để làm xong ngôi nhà cho mình?
6. Chú thứ hai làm xong ngôi nhà trong 8 giờ, chú phải làm việc trong 4 ngày. Vậy trung bình mỗi ngày chú làm mấy giờ?
7. Chú thứ ba xây xong ngôi nhà trong 16 giờ. Vậy chú làm nhiều hơn chú thứ hai mấy giờ?
8. Chú thứ nhất muốn đặt thêm một số cửa sổ cho ngôi nhà của mình, mỗi bức vách chú đặt 3 cửa sổ. Vậy hai bức vách chú phải đặt bao nhiêu cửa sổ?
9. Chú thứ hai muốn lót thảm cho ngôi nhà của mình, cần 20m thảm mới lót hết toàn bộ căn nhà. Mỗi mét thảm giá 400 000 đồng, nhưng chú chỉ đủ tiền để lót nửa căn nhà. Hỏi chú hiện có bao nhiêu tiền? .
BÀI TOÁN TỪ CÂU CHUYỆN CỔ TÍCH
Mỗi nhóm nhận một câu chuyện và thiết kế thành các bài toán, viết lên giấy to và dán trên tường.
( Ít nhất 10 đề bài )
THỰC HÀNH SOẠN BÀI
Nhóm 1 - 6 : Mỗi nhóm chọn 1 tiết về Phân số - Hỗn số ; Số thập phân.
Nhóm 2 - 5 : Mỗi nhóm chọn 1 tiết về Hình học.
Nhóm 3 - 4 : Mỗi nhóm chọn 1 tiết về Tỉ số phần trăm ; Biểu đồ.
TỔNG KẾT TẬP HUẤN
1. Nhận định sau lớp tập huấn :
-Tinh thần, thái độ tập huấn.
2. Mong chờ : Các thành viên tham gia tập huấn có kỹ năng và vận dụng sáng tạo các ý tưởng trình bày trong hội thảo để tập huấn GV.
3. Phạm vi vận dụng : Thiết kế các hoạt động trong các tiết luyện tập, luyện tập chung sau khi HS đã có kiến thức, đặc biệt quan tâm vận dụng trong buổi thứ hai, có thể vận dụng trong quá trình khởi động tiết dạy hoặc khi xây dựng bài mới.
4. Yêu cầu : Hoạt động trò chơi phải đảm bảo mục tiêu của các bài thực hành luyện tập.
Yêu cầu tập huấn triển khai
-Đối với Quận Huyện :
-Sắp xếp thời gian đủ để triển khai các hoạt động.
- Đối tượng tham dự : Phó Hiệu trưởng và Khối trưởng 4-5.
-Cách thức:
- Hướng dẫn các hoạt động- Trò chơi (lần lượt theo thứ tự : Phân số - Hỗn số - Số thập phân Tỉ số phần trăm - -Hình học - Biểu đồ - Giới thiệu sách lớn)

-Sau mỗi phần, cho thực hành làm đồ dùng ngay sau đó các nhóm sẽ thảo luận và trình bày với hoạt động đó có thể vận dụng vào những bài dạy cụ thể nào ?
-Đối với trường:
- Có kế hoạch cụ thể: Tổ chức hướng dẫn các hoạt động, làm đồ dùng và lên tiết dạy thực hành( theo từng giai đoạn học tập nội dung các mạch kiến thức )
Ví dụ : Khi học phần phân số - Hỗn số tổ chức hướng dẫn các hoạt động có liên quan làm đồ dùng lên tiết dạy.
Bài toán chia đất
Xây tường rào thế nào để chia đều mảnh đất hình chữ nhật và cái ao thành hai phần có diện tích bằng nhau.
Bài toán chia đất
O
A
Bài toán chia đất
A
O